Hij ziet, hij ziet wat jij niet ziet

DSC02920

Philippe Costamagna is wat hij zelf ‘een oog’ noemt. Precies zoals er ‘neuzen’ zijn die parfums ontwerpen, of smaakmakers die nieuwe smaken creëren, zo zijn er ‘ogen’ die kunstwerken bestuderen om te bepalen of ze al dan niet echt zijn en aan welke kunstenaar ze dan toegekend kunnen worden. Één van de eerste echte ‘ogen’ in de kunstgeschiedenis was de Italiaanse arts Giovanni Morelli, die meende dat een schilderij aan een bepaalde kunstenaar toegekend kon worden door een soms schijnbaar onbetekenend anatomisch detail, zoals een oorlelletje.

 

1000177

 

Costamagna’s belangrijkste wapenfeit dateert van een aantal jaar geleden, toen hij met een vriend in het Museum voor Schone Kunsten van Nice rondwandelde, en ze plots de hand van de Italiaanse Renaissance schilder Bronzino herkenden in een toen nog anoniem werk dat Christus aan het kruis voorstelt. Net toen ze voor dat werk stonden, viel er een zonnestraal op de tenen van Christus, die, volgens hen, overduidelijk geschilderd waren zoals Bronzino ze zou schilderen. Niemand had ooit daarvoor een verband gezien, omdat deze hofschilder vooral geassocieerd werd met zijn luxueuze portretten van de Florentijnse aristocratie.

 

DSC02922

 

Costamagna schreef recent een boek over zijn ietwat vreemde beroep als ‘oog’. Aangezien ik altijd al een beetje jaloers geweest ben op die personen die een museumvoorwerp zien, en het begrijpen gewoon door ernaar te kijken, was ik meteen geïntrigeerd. Zijn boek leert ons nochtans dat er achter dat moeiteloze kijken en begrijpen heel wat training schuilgaat. Costamagna specialiseerde zich in een specifieke periode en plaats, namelijk de Florentijnse renaissance, dus het is niet alsof hij in het wilde weg een Vlaamse Primitief aan een bepaalde kunstenaar zou kunnen toekennen. Tijdens studieverblijven in Italië bestudeerde hij zoveel mogelijk afbeeldingen in detail, waarna hij ze vergeleek met de andere afbeeldingen die hij in gespecialiseerde beeldbibliotheken terugvond.

 

Praktisch: COSTAMAGNA Philippe, Histoire d’œilsParis: Grasset, 267 p. Prijs ongeveer 23 euro, o.a. te koop in de museumshop van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten in Brussel.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *